Są takie fotografie, które mimo upływu dekad potrafią wywołać lawinę wspomnień. W poniedziałkowe popołudnie, 6 lipca, w Miejskiej Bibliotece Publicznej im. Zofii Urbanowskiej w Koninie, czas na chwilę zwolnił bieg. Wszystko za sprawą pierwszego spotkania z cyklu „Kawiarenka wspomnień”, które zgromadziło mieszkańców pragnących wspólnie zanurkować w przeszłość naszego miasta.

Spotkanie zainaugurowało wyjątkowy projekt realizowany przez naszą bibliotekę w ramach programu „Dziedzictwo społeczne”, prowadzonego przez Centrum Archiwistyki Społecznej. Dzięki dofinansowaniu z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w kwocie 43 277,00 zł, przed nami niezwykle ważne zadanie: ocalenie od zapomnienia unikalnego fragmentu tożsamości Konina.

Głównym bohaterem projektu jest spuścizna Ryszarda Fórmanka – wybitnego konińskiego fotoreportera, który z niezwykłą wrażliwością dokumentował życie miasta i regionu w latach 70., 80. i 90. XX wieku. Celem podjętych działań jest pozyskanie, profesjonalne zabezpieczenie, digitalizacja oraz drobiazgowe opracowanie tych bezcennych kadrów.

Poniedziałkowe spotkanie miało jednak wymiar daleki od suchej, urzędowej prezentacji. Choć uczestnicy dowiedzieli się, dlaczego fotografie są digitalizowane i jak nowoczesna technologia pomaga chronić ulotny papier fotograficzny, to prawdziwa magia zaczęła się w momencie, gdy na ekranie pojawiły się pierwsze zdjęcia.

Szybko okazało się, że oficjalny pokaz zamienił się w pasjonujące, gawędziarskie spotkanie detektywistyczne. Obecni na sali mieszkańcy z wypiekami na twarzach wcielili się w rolę odkrywców lokalnej historii. Rozpoznawano dawno niewidziane twarze. Odkrywano na nowo miejsca, które dziś wyglądają zupełnie inaczej. Dzielono się osobistymi, wzruszającymi opowieściami z czasów młodości, które dotąd żyły jedynie w pamięci uczestników.

Najważniejszym i najpiękniejszym rezultatem tego spotkania jest wiedza, którą przynieśli ze sobą sami Koninianie. Zebrane od mieszkańców informacje i anegdoty pozwolą nam precyzyjnie opisać archiwalne fotografie oraz zachować żywą historię Konina.

Głos mieszkańców nie zaginie – pozyskane relacje zostaną wykorzystane podczas opracowywania zbiorów i docelowo opublikowane w Otwartym Systemie Archiwizacji oraz na ogólnopolskim portalu zbioryspoleczne.pl. W ten sposób dziedzictwo społeczne naszego miasta stanie się dostępne dla każdego, na wyciągnięcie ręki.

To jednak dopiero początek!

Poniedziałkowe spotkanie pokazało, jak ogromny głód opowieści i wspólnoty drzemie w mieszkańcach Konina. Wiemy już, że jedno spotkanie to zdecydowanie za mało, by wyczerpać ocean wspomnień ukrytych w kadrach Ryszarda Fórmanka. Będą następne (najbliższe 10 lipca o godz. 17.00 w konińskiej MBP. Zapraszamy też do śledzenia dedykowanej strony naszego projektu oraz portalu zbioryspoleczne.pl.

Justyna Zacharek (MBP Konin)